كارگردان فیلم دختر برقی در گزارش سام فیلم؛
می خواهم ابرقهرمان به سینمای کودک بیاورم ۲۰ ثانیه ای که جنجالی شد!
سام فیلم: حسین قناعت کارگردان فیلم دختر برقی ضمن اشاره به این که قهرمانان فیلمش بچه ها هستند اظهار داشت که سینمای کودک هنوز زنده است و در نظر دارد در فیلم بعدی اش یک ابرقهرمان برای بچه ها نشان دهد.
خبرگزاری مهر -گروه هنر-ندا زنگینه؛ د ر دنیای پرشتاب سینما، آثاری که بتوانند همزمان مخاطبان کودک و بزرگسال را جذب کنند، همواره جایگاه ویژه ای دارند. «دختر برقی» به کارگردانی حسین قناعت یکی از پرکارترین فیلمسازان عرصه سینمای کودک و نوجوان، نمونه ای از چنین آثاری است که با ترکیب فانتزی، ماجراجویی و پیام های اخلاقی اینروزها درحال اکران است. داستان فیلم از این مقرر است که کارخانه سازنده هیلدا، او را اشتباهی به خانه راحله دایی می فرستد. جایی که دختر برقی مجبور می شود، کارهایی انجام دهد که برایش برنامه ریزی نشده است... رایان سرلک و هیلدا کردبچه بازیگران کودک فیلم سینمایی «دختر برقی» هستند. امیرحسین رستمی، هنگامه حمیدزاده، شقایق دهقان، آناهیتا همتی، سیاوش چراغی پور، رامین ناصر نصیر، عباس محبوب و غلام قلندری از دیگر بازیگران این فیلم کودک هستند. فیلم های سینمایی «قهرمانان کوچک»، «دزد و پری»، «سلفی با رستم» و سریال «دیو و ماه پیشونی» همچون آثار حسین قناعت در حوزه کودک و نوجوان هستند. «دختر برقی» نیز با دریافت پروانه زرین بهترین فیلم نامه، ۲ پروانه زرین بهترین بازیگر و جایزه بهترین فیلم از نگاه داوران کودک و نوجوان از آثار موفق کارنامه کاری حسین قناعت است.
به بهانه اکران فیلم «دختر برقی» در سینماها گفتگویی با کارگردان اثر داشتیم و کارگردان «دختر برقی» از فرایند تشکیل ایده و انتخاب بازیگران کودک و بزرگسال گرفته، تا نقدهای واردشده به برخی صحنه ها و توضیحاتی درباره ی پیام اصلی فیلم که «تقبیح دروغ» است، صحبت کرد. وی همینطور از دغدغه هایش برای ساخت آثاری اظهار داشت که تمام اعضاء خانواده بتوانند کنار هم از تماشای آن لذت ببرند، بدون این که بزرگترها حوصله شان سر برود. علاوه بر این قناعت درباره ی جزئیات اکران «دختر برقی ۲» و نگارش فیلم نامه «دختر برقی ۳» و پروژه های دیگری مانند «ماه پیشونی ۳» توضیحاتی عرضه داد.
گفتگوی مشروح مهر با حسین قناعت کارگردان «دختر برقی» را در ادامه می خوانید:
* لطفاً در ابتدا درباره ی تشکیل داستان «دختر برقی» توضیح دهید و این که از آغاز نگارش فیلم نامه چه رده سنی مدنظرتان قرار داشت؟
حسین قناعت:
«دختر برقی» را میتوان در امتداد آثار قبلی من مانند «دزد و پری»، «قهرمان کوچک» و … دانست برای اینکه در همه این آثار، قهرمان اصلی کودکان هستند. هرگاه طرح یا قصه ای پیش آید که در آن کودکان نقش قهرمان و پیشبرنده داستان را داشته باشند، آن ایده من را برمی انگیزد و تشویق می کند تا روی آن کار کنم. ایده اولیه «دختر برقی» از عکس پسربچه ای داخل قوطی کنسرو روی جلد یک کتاب قدیمی در یک کتابفروشی گرفته شد. بعد از مطالعه آن کتاب، جرقه نهائی داستان از همان عکس تصویر پسربچه زده شد.
در آثارم عموماً بر یک رده سنی خاص مانند خردسال، کودک یا نوجوان تمرکز نمی کنم بلکه تمام تلاشم اینست که فیلم هایی برای خانوادها بسازم که مخاطبان مختلف سنی را در برگیرد. اگر ادعا کنم فیلمی فقط برای کودکان مناسب می باشد، ممکنست نوجوانان از آن لذت نبرند؛ اما اگر اثری خانوادگی باشد، اساسا والدین نیز همراه فرزندانشان از آن بهره می برند. هدف من در تمام کارها، همچون سریال هایی که ساخته ام، خلق آثاری بوده که خانواده ها بتوانند کنار هم بنشینند و تماشا کنند، به شکلی که بزرگسالان نیز در کنار کودکان از دیدن فیلم خسته نشوند. با بررسی نظرات دریافتی درباره ی «دختر برقی»، متوجه شدم این فیلم توانسته با مخاطبان بزرگسال نیز ارتباط برقرار کند. بنابراین، به جای تعیین یک سن خاص، می توانم بگویم مخاطب این فیلم، خانواده است.
* این که قهرمان یک فیلم کودکان باشند سبب می شود که بیشتر با اثر همذات پنداری کنند. در شخصیت پردازی کودکان فیلم هایتان چقدر تلاش کردید بچه ها بتوانند خویش را در جایگاه قهرمانی ببینند که مانند کودکان واقعی رفتار و صحبت می کند؟
زمانی که قهرمان فیلم بچه ها باشند، مخاطبان کودک نیز با فیلم همذات پنداری می کنند. به عنوان مثال، هنگام نوشتن فیلم نامه «قهرمانان کوچک» که درباره ی کودکان تکواندوکار بود، از بچه ها پرسیدم آیا می توانند در مقابل یک بزرگسال مقابله کنند؟ من به باشگاه تکواندوی بچه ها رفتم و با دیدن توانایی هایی مانند اجرای حرکات قدرتی، این ایده برایم قوت گرفت که یک کودک یا نوجوان می تواند چنین قدرتی داشته باشد. بنابراین، در «قهرمانان کوچک» قهرمانان، کودکان بودند. تمام تلاش من در فیلم های خانوادگی و کودک، برانگیختن حس همذات پنداری در مخاطب از راه قرار دادن کودکان در نقش قهرمان است. خوشبختانه بازخوردهای مثبتی نیز دریافت کرده ام به عنوان نمونه، خواهرم که در مشهد زندگی می کند و کارمند است، روزی تعریف می کرد که یکی از مراجعان او که راننده اتوبوس بچه های مدرسه برای رفتن به سینما بود، شکایت داشت که کودکان بعد از دیدن فیلم «قهرمانان کوچک» با هیجان زیاد، صندلی های مینی بوس را شکسته اند. با این وجود، من از این مساله خوشحال شدم، برای اینکه احساس کردم فیلم توانسته انگیزه ای برای ورزش کردن در کودکان بوجود آورد. اگر حتی یک کودک بعد از دیدن فیلم به سوی ورزش رفته باشد، من پیام خویش را رسانده ام. وقتی قهرمان داستان کودک است و پیروز می شود، حس همذات پنداری در مخاطب کودک و نوجوان شکل می گیرد و او خویش را جای آن قهرمان می بیند. این روشی است که من برای ارتباط با کودکان به کار می برم. این احساس را حتی قبل از ساخت فیلم در ذهنم مجسم می کنم و به این علت است که در همه آثارم، همچون «دختر برقی ۲» و «دختر برقی ۳» که درحال نگارش آن هستم، قهرمانان اصلی کودکان هستند. در این فیلم ها، حتی اگر بزرگسالانی نیز حضور داشته باشند، تلاش می کنم خاصیت های کودکانه ای در آنها وجود داشته باشد.
زمانی که قهرمان فیلم بچه ها باشند، مخاطبان کودک نیز با فیلم همذات پنداری می کنند.
* بر طبق بازخوردهایی که از مخاطبان کودک دریافت کردم ۲ صحنه در فیلم وجود داشت که سبب ترسیدن بچه ها در سالن سینما شده بود؛ صحنه ای که هیلدا از جعبه خارج می شود و زمانی که صورتش شبیه روبات می شود. از ابتدا این نکته مدنظرتان قرار داشت که صحنه های فجیع در فیلمتان قرار دهید؟
به نظر من این صحنه اصلاً فجیع نیست و ما ناگزیر بودیم برای انتقال روبات به آن خانواده از همان جعبه و میزانسن استفاده نماییم. هنگام تبدیل شدن هیلدا به روبات نیز ما از جلوه های ویژه بصری استفاده کردیم. از همان شروع تصور ما این نبود که برای بچه ها فجیع باشد.
* خودتان هم بازخوردی دریافت کرده بودید؟
چندبار بصورت محدود در نظرات مخاطبان در سایت های بلیت فروشی دیدم که به این نکته اشاره کرده بودند. یک نفر هم نوشته بود که اگر بچه ما بعد از تماشای فیلم به پریز برق دست بزند چه؟ به نظر من این وظیفه خانواده است که از فرزندش مراقبت کند و البته بچه های امروزی نیز باهوش تر از این حرف ها هستند.
* در انتها فیلم صحنه ای وجود داشت که نشان داده است خانواده و دوستان با لباس مشکی و ناراحتی هیلدا را داخل جعبه می گذارند. فکر نمی کنید تماشای این صحنه برای بچه ها کمی تلخ و ناراحت کننده بود.
تمام حرف این فیلم تقبیح دروغ است. دروغ متاسفانه در جامعه ما عادی شده و سکانس پایانی در نظر دارد تأثیر منفی دروغ را به بچه ها نشان دهد. در طول فیلم بیشتر از صد صحنه طنز و شاد وجود دارد و تنها یک صحنه کوتاه (حدود ۲۰ ثانیه) به این مساله اختصاص یافته است. این صحنه نه فجیع است و نه قصد ایجاد ناراحتی دارد، اما ممکنست به علت جدی بودن موضوع، برای برخی کودکان غیرمنتظره باشد.
* شاید قسمتی از این مشکلات و چالش ها به این علت بوجود آمده است که بر اساس گفته خودتان رده سنی خاصی برای فیلم هایتان درنظر نمی گیرید. بطورمثال برخی صحنه های برای مخاطب کودک و خردسال فجیع و ناراحت کننده است درحالی که برای سنین بالاتر بطورکامل عادی و طبیعی است.
متأسفانه ما خیلی اهل افراط و تفریط هستیم. روزی برای اکران فیلمم به یکی از پردیس های سینمایی رفته بودم و دیدم که خانواده های زیادی همراه بچه هایشان برای تماشای فیلم های کمدی بزرگسال می رفتند که اساسا مضامین مناسبی برای کودکان ندارند. در این موارد کسی اعتراض نمی کند اما به ما که کل عمر و زندگی مان را پای سینمای کودک گذاشته ایم، اعتراض می کنند. من سه سال برای نگارش فیلم نامه «دیو و ماه پیشونی» زمان گذاشتم. «دیو و ماه پیشونی» نخستین فیلمی بود که در سینمای ایران به این شکل به قصه شاهنامه پرداخته شده بود. برای ساخت این فیلم چند نفر از من تشکر کردند؟ اما یک صحنه حدود ۱۸ ثانیه ای در فیلم «دختر برقی» قرار دارد که نشان داده است دروغ چه تبعاتی دارد و سبب شده است عده ای به ما انتقاد کنند. من از دروغ متنفرم و تلاش کردم در فیلم آنرا به گونه ای اثرگذار نمایش دهم.
* اگر به عقب برگردید بازهم این صحنه را همین گونه فیلمبرداری می کنید؟
اگر امروز بخواهم این صحنه را باردیگر فیلمبرداری کنم، شاید به احترام قسمتی از مخاطبان آنرا ملایم تر اجرا می کردم، اما بازهم بر حفظ پیام اصلی فیلم تاکید داشتم. در فیلم های دیگرم نیز صحنه های جدی و احساسی وجود دارد، مانند صحنه ملاقات کودک با مادرش در «دزد و پری ۲» که ممکنست سبب اشک مخاطب شود، اما بازخورد مثبتی داشته است.
* درباره ی انتخاب بازیگران و چالش های کار کردن با بازیگران کودک و نوجوان هم توضیح دهید.
معمولاً تلاش می کنم با بازیگرانی کار کنم که پیش از این با آنها کار کرده ام و با هم احساس راحتی داریم به این علت بعضی از بازیگران در بیشتر فیلم های من حضور دارند مانند آناهیتا همتی، رامین ناصرنصیر و امیرحسین رستمی. بازیگر نقش هیلدا را همسرم در یک جشنواره در دوران کرونا دیده بود و من نیز بازی او را در فیلم «تی تی» دیدم و بعد از ملاقات در دفترم، از هوش و توانایی هایش مطمئن شدم. برای نقش پسر نیز، رایان سرلک را انتخاب کردم که بازی درخشانش در فیلم «جاده خاکی» من را خیلی تحت تأثیر قرار داده بود. من بازی او را در تلویزیون ندیده بودم برای اینکه سال هاست تلویزیون تماشا نمی کنم. بازیگران بزرگسال نیز با دقت انتخاب شدند. خانم شقایق دهقان، خانم هنگامه حمیدزاده، خانم آناهیتا همتی و آقای رامین ناصرنصیر و امیرحسین رستمی همگی تجربه همکاری موفقی در این فیلم داشتند. سایر بازیگران کودک نیز به دقت گزینش شدند و در کل از انتخاب تمامی بازیگران راضی هستم.
من همواره این گلایه را دارم که آخرین سانسی که به فیلم های کودک اختصاص می دهند ساعت ۷ شب است و این اتفاق برای خانواده ها خیلی چالش برانگیز است. متاسفانه بیشتر فیلم های کودک در سانس بامداد و ساعت هایی است که افراد کمی به سالن سینما مراجعه می کنند
*تاکنون از وضعیت اکران عمومی فیلمتان، تبلیغات و سانس هایی که به شما داده اند، رضایت دارید؟
فیلم ما فروش نسبتاً خوبی داشته است. من همواره این گلایه را دارم که آخرین سانسی که به فیلم های کودک اختصاص می دهند ساعت ۷ شب است و این اتفاق برای خانواده ها خیلی چالش برانگیز است. متاسفانه بیشتر فیلم های کودک در سانس بامداد و ساعت هایی است که افراد کمی به سالن سینما مراجعه می کنند. همچنین، تعطیلی های ناخواسته مانند روزهای آلودگی هوا نیز بر فروش فیلم اثر منفی گذاشته است. بازهم درحال پیگیری همکاری با آموزش و پرورش برای پخش گسترده تر و اکران دانش آموزی فیلم هستیم اما به نتایج مشخصی نرسیده ایم. از تمام کسانیکه زحمت می کشند، بخصوص تیم تبلیغات که با وجود همه دشواری ها بی وقفه می کوشند، صمیمانه تشکر می کنم. از تمام دست اندرکاران فروش و پخش نیز سپاسگزارم.
* کمی درباره ی «دختر برقی ۲» و کارهای جدیدتان توضیح دهید.
در «دختر برقی ۲» یک روبات دختر دیگر با قابلیت های ویژه (مانند سرعت بالا، شنوایی قوی و …) به عنوان قهرمان جدید معرفی می شود. این روبات می تواند به شکلی یک ابرقهرمان جدید ایرانی برای کودکان باشد. در «دختر برقی ۳» نیز قابلیت های جدیدی مانند ارتباط با حیوانات به روبات اضافه خواهد شد. شخصیت «هیلدا» در قسمت دوم بزرگ تر شده است اما بازهم به عنوان یک روبات با خاصیت های منحصر به فرد حضور دارد. فرمول کلی من در این مجموعه، قرار دادن کودکان در نقش قهرمان و ایجاد داستان های فانتزی جذاب برای خانواده ها است. امیدوارم این مجموعه با استقبال مخاطبان ادامه یابد و هر قسمت نسبت به قسمت قبل پیشرفت کند. هم اکنون مشغول نوشتن فیلم نامه «دختر برقی ۳» هستم و امیدوارم بتوانیم زودتر تولید آنرا شروع نماییم. طرح فیلم نامه «ماه پیشونی ۳» را هم نوشته ام و به آقای مهدی یاری تهیه کننده ۲ قسمت قبلی فیلم عرضه کرده ام تا ایشان این طرح را به یکی از پلت فرم ها ارائه نمایند و منتظر پاسخ آنها هستم.
* «دختر برقی ۲» چه زمان اکران می شود؟ برنامه ای دارید که فاصله بسیاری بین قسمت اول و دوم این فیلم نباشد؟
هنوز بطور دقیق زمان اکران «دختر برقی ۲» را اعلام نکرده اند اما من دوست دارم که عید نوروز اکران شود. در مورد ارتباط بین این ۲ فیلم ها نیز باید بگویم که «دختر برقی ۲» به شکلی نوشته شده است که داستانی جداگانه و مستقل دارد؛ یعنی دقیقاً ادامه مستقیم فیلم اول نیست. بنابراین، ضرورتی ندارد که حتما شخصی فیلم اول را دیده باشد تا بتواند فیلم دوم را بفهمد و از آن لذت ببرد. با این وجود، اگر کسی هر ۲ فیلم را دیده باشد، اساسا می تواند ارتباط عمیق تری با اثر برقرار کند و تجربه غنی تری خواهد داشت.
حامیان سینمای کودک و نوجوان نباید منحصر به بنیاد سینمایی فارابی باشند و نهادهای دیگری نیز باید به پشتیبانی از تولید فیلم کودک بیایند. این آرزوی دیرینه ما است که متاسفانه محقق نشده است
* جایگاه سینمای کودک را در سالیان اخیر کجا می بینید؟
واقعیت اینست که به عقیده من سینمای کودک هنوز زنده است. خانواده ها و کودکان به سالن های سینما می روند و استقبال می کنند، مشروط بر این که حامیان این عرصه، منحصر به بنیاد سینمایی فارابی نباشند و نهادهای دیگری نیز به پشتیبانی از تولید فیلم کودک بیایند. این آرزوی دیرینه ما است که متاسفانه محقق نشده است. هم اکنون، تنها حامی اصلی سینمای کودک، بنیاد فارابی است و امیدوارم نهادهایی که هنگام اکران فیلم های کودک، آنها را تشویق و تبلیغ می کنند، گسترش یابند و علاوه بر حمایت در مرحله اکران، در مرحله تولید نیز پشتیبان باشند تا ما بتوانیم فیلم نامه های خویش را به مراکز بیشتری عرضه دهیم و با انرژی و انگیزه ای که داریم، فیلم های کودک بیشتری تولید نماییم.
هم حالا چهار یا پنج فیلم نامه آماده دارم و همیشه علاقه مند بوده ام و هستم که برای کودکان کار کنم. تنها آرزویم اینست که سینمای کودک جدی گرفته شود و حمایت بیشتری از آن به عمل آید. من در انتها برای همه کودکان ایران، برای همه مردم ایران و برای همه خانواده های ایرانی آرزوی شادی می کنم. یکی از انگیزه های اصلی من برای نوشتن و ساختن آثار برای کودکان و خانواده های ایرانی، عشق به شادی و آرامش آنها است. امیدوارم شادی و آرامش واقعی در زندگی همه ما جاری باشد. خلاصه اینکه دختر برقی نیز با دریافت پروانه زرین بهترین فیلمنامه، ۲ پروانه زرین بهترین بازیگر و جایزه بهترین فیلم از دید داوران کودک و نوجوان از آثار موفق کارنامه کاری حسین قناعت است. امیدوارم این مجموعه با استقبال مخاطبان ادامه یابد و هر قسمت نسبت به قسمت قبل پیشرفت کند. با وجود این، اگر کسی هر ۲ فیلم را دیده باشد، اساسا می تواند ارتباط عمیق تری با اثر برقرار کند و تجربه غنی تری خواهد داشت.
منبع: samfilm.ir
این مطلب سام فیلم را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
کامنتهای بینندگان سام فیلم در مورد این مطلب